Telemarketerzy mogą dzwonić bezkarnie? NSA wydał zaskakujący wyrok

rozwiń >

Dzwonią do ciebie telemarketerzy? NSA właśnie orzekł, że niewiele z tym zrobisz

Telefon dzwoni po raz piąty tego dnia. Znowu nieznany numer, znowu konsultant z „wyjątkową ofertą". Każdy z nas zna ten przypadek. I każdy miał nadzieję, że RODO - unijne rozporządzenie o ochronie danych osobowych - pomoże ukrócić ten proceder. Tymczasem Naczelny Sąd Administracyjny właśnie wydał wyrok, który może te nadzieje pogrzebać.

Sąd: sam numer to za mało, żeby powołać się na RODO

W wyroku z 8 stycznia 2026 roku (sygn. III OSK 274/23) NSA jednoznacznie stwierdził: numer telefonu sam w sobie nie stanowi danych osobowych. Przynajmniej nie wtedy, gdy firma telemarketingowa dysponuje wyłącznie ciągiem cyfr, bez jakichkolwiek informacji pozwalających zidentyfikować właściciela.

Sprawa dotyczyła podmiotu zajmującego się telemarketingiem, który – jak ustalono – ani we własnych bazach, ani w zasobach, do których miał dostęp, nie posiadał danych umożliwiających przypisanie numerów do konkretnych osób. Dzwonił w ciemno, znając jedynie numery telefonów.

W RODO nie możesz żądać usunąć tego, co nie jest daną osobową

I tu pojawia się problem, który dotknie miliony Polaków. Skoro numer telefonu - bez powiązania z imieniem, nazwiskiem czy innymi danymi identyfikującymi – nie jest daną osobową, to nie podlega ochronie wynikającej z RODO.

W praktyce oznacza to, że nie możemy powołać się na prawo do bycia zapomnianym i zażądać usunięcia naszego numeru z bazy telemarketera. Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych nie ma podstaw, żeby nakazać firmie wykasowanie takiego numeru. Bo formalnie to nie są dane osobowe.

Dalszy ciąg materiału pod wideo

NSA rozumie problem i skutki, ale związany jest prawem i stosuje je bezwzględnie

Co ciekawe, sędziowie NSA nie ukrywali, że zdają sobie sprawę z frustracji obywateli. Wprost przyznali, że mają świadomość problemów abonentów telefonicznych z ochroną swoich praw związanych z prywatnością.

Jednak - jak podkreślono w komunikacie NSA po wyroku - uciążliwość niechcianych połączeń nie może wpływać na kwalifikację prawną danych. Jeśli numer telefonu nie pozwala zidentyfikować konkretnej osoby, to nie jest daną osobową. Kropka.

Sąd zaznaczył również, że kwestia ochrony przed nachalnymi telemarketerami wymaga regulacji w innych gałęziach prawa. Sądy administracyjne kontrolują działalność administracji pod kątem zgodności z prawem - nawet jeśli intuicja podpowiadałaby inne rozstrzygnięcie.

Co to oznacza w praktyce? Telemarketerzy zacierają ręce i łapią za telefony

Wyrok NSA oznacza że walka z telemarketerami na gruncie RODO ma poważne ograniczenia. Jeśli firma dzwoniąca z ofertą nie wie, do kogo konkretnie dzwoni - zna tylko numer - to przepisy o ochronie danych osobowych jej nie dotyczą.

Oczywiście sytuacja wygląda inaczej, gdy telemarketer dysponuje naszym imieniem, nazwiskiem czy innymi danymi. Wtedy RODO jak najbardziej ma zastosowanie i możemy żądać usunięcia swoich danych z bazy. Problem w tym, że coraz więcej firm stosuje model dzwonienia po numerach, nawet losowo bez gromadzenia danych identyfikacyjnych. I po tym wyroku mogą czuć się w tym bezkarni.

Luka w prawie - jak chronić sam numer telefonu?

Od lat toczy się dyskusja nad tym, że ochrona przed niechcianymi połączeniami telefonicznymi w Polsce jest dziurawa. Teoretycznie mamy rejestr numerów zastrzeżonych, prawo telekomunikacyjne zawiera pewne ograniczenia, ale egzekwowanie tych przepisów pozostawia wiele do życzenia.

Wyrok NSA odsłania kolejną lukę. I choć sąd słusznie zauważa, że to nie jego rola naprawiać system - bo może jedynie stosować obowiązujące prawo - to wyraźnie mruga do ustawodawcy: potrzebne są nowe regulacje. Do tego czasu pozostaje nam blokowanie numerów, aplikacje filtrujące połączenia i nadzieja, że tym razem po drugiej stronie będzie jednak ktoś, z kim chcemy rozmawiać, a nie kolejny konsultant z następną, "jedyną taką ofertą".

Źródło: NSA - wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 stycznia 2026 r., sygn. akt III OSK 274/23