NEWSLETTER
Zamów newsletter z najciekawszymi i najlepszymi tekstami portalu.
Autor: oprac. JKB • Źródło: Rynek Zdrowia • Opublikowano: 08 stycznia 2026 17:10
Sezon na narty, łyżwy i sanki sprzyja wychłodzeniu organizmu. Dłuższa ekspozycja na mróz, wiatr i wilgoć może skończyć się odmrożeniami. Sprawdź, kto jest w grupie ryzyka i jak bezpiecznie ogrzać skórę.
W zimie trzeba się chronić przed odmrożeniami. dragonstock / Adobe
- Odmrożenia najczęściej dotyczą palców rąk i stóp, nosa, uszu oraz policzków, a ryzyko rośnie przez wiatr i wilgoć nawet przy dodatnich temperaturach - przypomina NFZ
- Bardziej narażone są dzieci i seniorzy, a także osoby głodne, osłabione, odwodnione, przebywające na dużej wysokości oraz chorujące na cukrzycę
- Pierwsza pomoc przy odmrożeniach to stopniowe ogrzewanie (do ok. 40°C), ochrona pęcherzy jałowym opatrunkiem i pilna konsultacja, gdy skóra pozostaje blada lub zdrętwiała
Te grupy są bardziej narażone na odmrożenia
NFZ przypomina, że długotrwała ekspozycja na zimno może prowadzić do odmrożeń, zwłaszcza w takich miejscach jak:
- palce rąk i stóp;
- nos i uszy;
- policzki i broda.
Temperatura poniżej 0°C to główna, ale nie jedyna przyczyna odmrożeń. Sprzyjają im także wiatr i wilgoć, które sprawiają, że organizm wychładza się znacznie szybciej, nawet przy dodatnich temperaturach.
Szybciej dochodzi do odmrożenia, gdy:
- odczuwamy głód;
- przebywamy na dużej wysokości;
- jesteśmy osłabieni, zmęczeni lub odwodnieni;
- chorujemy na cukrzycę.
Szczególnie narażone są dzieci oraz osoby starsze, które tracą ciepło szybciej niż dorośli.
Jak uniknąć odmrożeń? Zasady na mróz, wiatr i wilgoć
- Ubieranie warstwowe – najlepiej nosić warstwy ubrań z materiałów izolujących ciepło, takich jak wełna. Nie wolno zapominać o czapce, szaliku i rękawiczkach, które chronią najbardziej wrażliwe na zimno miejsca, czyli głowę, szyję i ręce.
- Przebywanie w ruchu – poruszanie się pomaga utrzymać ciepło ciała. Ruch powoduje lepsze krążenie krwi, dzięki czemu ciepło rozprowadza się po całym ciele.
- Unikanie wilgoci – przy mokrych ubraniach znacznie łatwiej można doprowadzić do odmrożenia. Wybieraj ubrania, które chronią przed deszczem i śniegiem. Pamiętaj też o odpowiednim obuwiu, które izoluje stopy od zimna i wilgoci.
- Uważać na wiatr – chłodny wiatr sprawia, że odczuwalna temperatura jest dużo niższa.
- Stopniowe ogrzewanie – jeśli zaczynamy odczuwać zimno, trzeba poszukać schronienia i ogrzać się stopniowo, np. wkładając ręce do ciepłej, ale nie gorącej wody, gdyż grozi to szokiem termicznym.
Uwaga – alkohol nie ogrzewa organizmu, a jego spożywanie w niskich temperaturach daje złudne uczucie ciepła. W rzeczywistości powoduje rozszerzenie naczyń krwionośnych i przyspiesza utratę ciepła, zwiększając ryzyko odmrożeń.
Stopnie odmrożenia i objawy: jak bezpiecznie ogrzewać skórę?
- I stopień – dotyczy głównie naskórka i charakteryzuje się bladą bądź sinoczerwoną barwą skóry miejsca odmrożonego. Występuje również ból, obrzęk i pieczenie czy łuszczenie naskórka
- II stopień – skóra jest woskowobiała, sztywna, twarda, po ogrzewaniu staje się sinoczerwona, a na skórze powstają pęcherze wypełnione płynem surowiczym i pojawia się rwący, piekący ból
- III stopień – rozpoczyna się proces martwicy powierzchownej skóry, która przybiera siną barwę
- IV stopień – martwica obejmuje głębsze warstwy, a nawet całe palce, uszy lub nos, co może prowadzić do samoistnej amputacji odmrożonych części ciała
Prawidłowe ogrzewanie odmrożonej skóry:
- Nie wkładać rąk bezpośrednio pod gorącą wodę – zaczynać od letniej kąpieli, stopniowo podnosząc temperaturę do około 40°C.
- Jeśli skóra zaczyna wracać do normalnego koloru i odzyskuje ciepło, to dobry znak. Może być jeszcze zaczerwieniona i bolesna, ale powinna się zregenerować.
- Nie przekłuwać pęcherzy – nałożyć jałowy opatrunek i chronić skórę przed dalszym uszkodzeniem.
Jeśli jednak skóra, mimo ogrzewania, pozostaje blada, fioletowa lub całkowicie zdrętwiała – może to oznaczać martwicę tkanek, która wymaga natychmiastowej interwencji medycznej.
– Odmrożenia I i II stopnia dobrze się goją i nie pozostawiają blizn. W leczeniu stosuje się preparaty na bazie wazeliny, gliceryny czy pantenolu. Skórę należy ogrzewać stopniowo, usunąć wilgotną odzież i biżuterię – podkreśliła cytowana w komunikacie dr Agnieszka Kardynał, dermatolog.
Jeśli pojawią się pęcherze, konieczny jest jałowy opatrunek i dezynfekcja, np. oktenidyną. W przypadku ryzyka nadkażenia stosuje się preparaty z solami srebra lub antybiotyki miejscowe.
- Odmrożenia III i IV stopnia wymagają pilnej interwencji lekarskiej – ich objawem jest uporczywe zasinienie, brak czucia i owrzodzenia. Szybka pomoc i leki poprawiające mikrokrążenie mogą zapobiec poważnym powikłaniom - dodaje ekspertka.
Materiał chroniony prawem autorskim - zasady przedruków określa regulamin.
Dowiedz się więcej na temat:

1 dzień temu
10




English (US) ·
Polish (PL) ·