Najstarsze w Szwajcarii: dwie złote celtyckie monety

W 2023 roku w pobliżu szwajcarskiej miejscowości Arisdorf pod Bazyleą znaleziono 34 srebrne celtyckie monety z IX/XVIII wieku przed naszą erą. Kilkanaście miesięcy później, wiosną 2025 roku dwóch archeologów, Wolfgang Niederberger i Daniel Mona, przy pomocy ochotników, postanowiło jeszcze raz przeszukać okolice. Ku swojemu zdumieniu trafili coś zupełnie wyjątkowego – dwie złote celtyckie monety pochodzące z około połowy III wieku przed Chrystusem. To najstarsze monety jakie powstały na terenie dzisiejszej Szwajcarii.

Niezwykłe zabytki to stater (waga 7,8 g) typu Gamshurst oraz ćwierćstater (1,86 g) typu Montmorot. Należą one do grupy około 20 znanych najstarszych celtyckich moment z terenu Szwajcarii.

Pojawienie się monet w Europie Środkowej jest wiązane z celtyckimi najemnikami, którzy służyli greckim władcom i przywozili swoje wynagrodzenie do domu. Około połowy III wieku p.n.e. Celtowie zaczęli być własną monetę, naśladując złote monety króla Macedonii Filipa II, ojca Aleksandra Wielkiego. Na awersie tych monet znajdowała się głowa Apolla, na rewersie zaś rydwan (biga). Celtowie zaadaptowali tę ikonografię.

Naukowcy uważają, że monety nie były używane w codziennych transakcjach. Miały zbyt dużą wartość. Wykorzystywano je jako prezenty dyplomatyczne, wynagrodzenie za służbę, jako łapówkę. Często znajduje się je w grobach w pobliżu bagien i cieków wodnych. Tak też było w przypadku opisywanych monet, które znaleziono w pobliżu wody. Takie miejsca miały specjalne znaczenie. Dlatego naukowcy uważają, że monety złożono bogom w ofierze.

Celtowie Szwajcaria moneta