Mrozy to potężne ryzyko dla serca. "Andrzej wyszedł odśnieżyć podjazd. W szpitalu z trudem go odratowali"

• Zimowe warunki atmosferyczne, takie jak niskie temperatury, mogą zwiększać ryzyko zawału serca i udaru, szczególnie u osób z chorobami sercowo-naczyniowymi
• Historia Kasi ilustruje dramatyczne skutki nagłego pogorszenia stanu zdrowia jej ojca, który doznał zawału serca podczas mroźnego dnia
• Niska temperatura powoduje skurcz naczyń krwionośnych, co ogranicza dopływ tlenu do serca i może prowadzić do poważnych zaburzeń rytmu serca
• Zimno aktywuje układ adrenergiczny, co zwiększa wydzielanie katecholamin, przyspiesza czynność serca i obciąża układ krążenia
• Objawy takie jak ból w klatce piersiowej, duszność czy ucisk za mostkiem wymagają natychmiastowej konsultacji lekarskiej
• Więcej aktualnych wiadomości znajdziesz na stronie głównej Onetu
• Dużo czytania, a mało czasu? Sprawdź skrót artykułu

SPIS TREŚCI

1. Siarczysty mróz i zawał. Historia Kasi
2. Pędem do szpitala mimo oblodzenia drogi
3. Uszkodzenie serca w wyniku pozawałowych powikłań
4. Wraz ze spadkiem temperatury krwi serce zaczyna bić wolniej

Siarczysty mróz i zawał. Historia Kasi

Gdy temperatura spada poniżej zera, osoby zmagające się z chorobami serca oraz nadciśnieniem muszą liczyć się z większym zagrożeniem zawałem lub udarem. Historia opowiedziana Medonetowi przez Kasię pokazuje, jak dramatyczne mogą być skutki nagłego pogorszenia stanu zdrowia w takich warunkach, choć w tym przypadku wszystko zakończyło się szczęśliwie.

Dziesięć lat temu, podczas mroźnego grudniowego wieczoru, Kasia wracała do rodzinnego domu po zajęciach na uczelni w Katowicach. Nic nie wskazywało na to, że tego dnia wydarzy się coś tragicznego. Mróz strzelał siarczyście, śniegu dosypało sporo jak na niewielkie miasto na Śląsku. Kasia nikogo nie zastała w domu. Zauważyła, że samochód ojca stoi na podwórku, ale brama wjazdowa jest otwarta. Na stole w kuchni leżały rozrzucone dokumenty medyczne. Kuzyn mieszkający w pobliżu przekazał jej, że ojca zabrała karetka, a mama wraz z ciotką, będącą pielęgniarką, pojechały za nim do szpitala.

— Szymon nie potrafił wyjaśnić, co dokładnie się stało, ale zasugerował, bym jak najszybciej udała się do szpitala. Tato miał nadciśnienie, którego nie leczył oraz, co potem się okazało, chorobę wieńcową — opowiada — Pracował jako kierownik dużego zakładu, był postrzegany jako człowiek sukcesu. I tak się czuł, uważał się za niezniszczalnego. Palił papierosy, czasem był alkohol, na talerzu zawsze "na tłusto".

Pędem do szpitala mimo oblodzenia drogi

Natychmiast wsiadła do samochodu ojca i pojechała na oddział ratunkowy. W korytarzu spotkała zapłakaną mamę, a ciotka rozmawiała z personelem medycznym. Mama z trudem wyjaśniła, że ojciec prawdopodobnie przechodzi albo miał zawał serca. Okazało się, że jest jeszcze gorzej.

• Czytaj o innych skutkach przebywania na mrozie: Fala mrozów nad Polską. Co niskie temperatury robią z naszym organizmem? "To powolne wyłączanie jego funkcji"

Kasia wyszła na zewnątrz i próbowała nasłuchiwać przez uchylone okno oddziału ratunkowego. Dochodziły do niej krótkie, urywane komunikaty, z których wynikało, że sytuacja jest krytyczna i lekarze używają defibrylatora. Czuła się całkowicie bezradna, mogąc jedynie czekać na rozwój wydarzeń. W końcu usłyszała: "mamy go". Z trudem powstrzymując emocje pobiegła do mamy, starając się ją pocieszyć. Wkrótce ciotka przekazała nowe informacje od pielęgniarek.

— To bardzo ciężki zawał, Andrzej był już prawie na drugiej stronie, ale walczą o niego i przywrócili akcję serca. Najważniejsze są teraz kolejne minuty, a potem godziny. 24 godziny — powiedziała z trwogą w głosie. Mama zrelacjonowała Kasi przebieg zdarzeń. Objawy pojawiły się rano, kiedy pan Andrzej wyszedł odśnieżać podjazd: ból i pieczenie w klatce piersiowej, duszności, osłabienie, ból ręki. Stwierdził, że dawno nie miał w ręku łopaty i z kondycją u niego coraz gorzej. Poszedł do domu na kawę, ale objawy nie ustępowały. Po południu czuł się jeszcze gorzej. Ciotka Kasi i siostra Andrzeja stwierdziła badając mu ciśnienie, aby wezwać karetkę. Tak trafił na SOR.

Warto przeczytać: Niemy zawał serca ma nietypowe objawy. Oto znaki przechodzonego zawału

Uszkodzenie serca w wyniku pozawałowych powikłań

Po przeprowadzeniu badań okazało się, że doszło do poważnego uszkodzenia serca, które ordynator kardiochirurgii w Ochojcu określił jako "dziurę w sercu". Ojciec został tam przewieziony na pilną operację. Po ośmiu godzinach rodzina mogła go zobaczyć — podłączonego do licznych urządzeń medycznych, z rurką tlenową, wenflonami, cewnikiem i woreczkiem na mocz. Miał wtedy 43 lata. Doszło u niego do typowego zawału i powikłania w postaci ostrego pęknięcia ściany lewej komory serca. Konieczna była natychmiastowa operacja, dlatego został przewieziony do szpitala specjalistycznego w Ochojcu.

Od tamtej pory życie całej rodziny uległo zmianie. Kolejne badania i zabiegi, koronarografia, stenty, rehabilitacja kardiologiczna, sanatoria... Teraz pan Andrzej musi regularnie kontrolować ciśnienie, zawsze mieć przy sobie nitroglicerynę i stale przyjmować leki. Żałuje, że nie zadbał o zdrowie wcześniej, zanim doszło do zawału i niemal śmiertelnego powikłania.

Wraz ze spadkiem temperatury krwi serce zaczyna bić wolniej

Podczas mrozów ciśnienie tętnicze może wzrosnąć, co jest szczególnie niebezpieczne dla osób z nadciśnieniem. W takich warunkach ryzyko zawału serca lub udaru mózgu znacząco rośnie.

Największe zagrożenie dotyczy osób, które już wcześniej miały problemy z układem sercowo-naczyniowym. Niebezpieczeństwo wynika nie tylko z samego przebywania na zimnie, ale także z wysiłku fizycznego, który często towarzyszy zimowym aktywnościom, takim jak uprawianie sportu na świeżym powietrzu. W reakcji na chłód naczynia krwionośne mogą się zwężać, co prowadzi do tak zwanego stresu serca i może wywołać poważne zaburzenia rytmu serca.

• Czytaj więcej na ten temat: Dlaczego zimą rośnie liczba zawałów? Naukowcy odkryli przyczynę

Naukowcy przedstawili kilka teorii tłumaczących, dlaczego zimą częściej dochodzi do zawałów. Najważniejszym czynnikiem jest niska temperatura, która powoduje skurcz naczyń krwionośnych i ogranicza dopływ tlenu do serca.

• Tylko teraz! Darmowy pakiet wiedzy i najświeższych informacji dla medyków MedonetPRO + Onet Premium. Medyku, zarejestruj się bezpłatnie na MedonetPRO i uzyskaj 3-miesięczny dostęp do Onet Premium za darmo. Liczba ofert ograniczona. Wiedza, praktyka i najświeższe informacje w pigułce.

U pacjentów z chorobą niedokrwienną serca w czasie mrozów często nasilają się objawy takie jak dławienie, ból i ucisk w klatce piersiowej, szczególnie za mostkiem, którym towarzyszy duszność i uczucie rozpierania.

— Teorię łączącą ryzyko dla pacjentów kardiologicznych z niskimi temperaturami udało się potwierdzić w wielu współczesnych doniesieniach naukowych. Udowodniono, że niektóre spośród czynników ryzyka chorób sercowo-naczyniowych wykazują sezonowość. Zimą dochodzi wzrasta wydzielanie takich hormonów jak aldosteron czy katecholaminy. Efekt — wzrost ciśnienia tętniczego. W tym okresie dochodzi do zmian w zakresie zdolności agregacji płytek krwi i aktywacji czynników krzepnięcia, co stanowi jedną z przyczyn zatorów tętniczych — wyjaśniał na łamach Medonetu dr hab. Adam Janas, kardiolog.

Jak dodaje, zimno aktywuje układ adrenergiczny, związany z tym wzrost wydzielania katecholamin doprowadza do przyspieszenia czynności serca i zwiększenia oporu naczyń tętniczych, a to obciąża pracę serca. Jeśli krążenie w tętnicach wieńcowych jest upośledzone może dochodzić do epizodów niedokrwienia mięśnia sercowego i zaostrzenia choroby wieńcowej, a nawet zawału serca.

— Zmniejsza się także wydzielanie hormonów tarczycy, co może pogarszać funkcję serca i skutkować zaostrzeniem objawów przewlekłej niewydolności serca. Ból, ucisk lub pieczenie w klatce piersiowej to sygnały ostrzegawcze. W takim przypadku należy natychmiast udać się do lekarza, który dokładnie powinien zbadać serce — precyzuje.

• To Cię z pewnością zainteresuje: Ekspert ostrzega: w mrozy odśnieżanie może skończyć się zawałem