Koniec z anonimowością w spółkach. Rząd uszczelnia rejestry akcjonariuszy

Kluczowym elementem reformy jest zmiana art. 328 k.s.h., dotycząca zakresu danych w rejestrze akcjonariuszy. Dotychczasowe przepisy, zdaniem autorów projektu, pozostawiały zbyt duże pole do nieścisłości. Nowelizacja wprowadza obowiązek wpisywania numeru PESEL osób fizycznych (lub daty urodzenia w przypadku obcokrajowców) oraz numeru KRS i nazwy właściwego rejestru w przypadku osób prawnych.

W piśmie przewodnim do marszałka Sejmu oraz w OSR (Ocenie Skutków Regulacji) wskazuje się, że celem jest wzmocnienie ochrony akcjonariuszy poprzez dostępność informacji.

Jak tłumaczyła 8 stycznia 2026 w Sejmie podczas sprawozdania Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach przewodnicząca tej komisji Barbara Dolniak, reforma jest naturalną konsekwencją postępującej cyfryzacji kapitału.

- W dobie dematerializacji akcji, utrzymywanie obecnie klasyfikacji akcji na akcje imienne i na okaziciela nie ma uzasadnienia. Dziś każda akcja ma status akcji rejestrowej, umożliwiającej identyfikację akcjonariusza. Dlatego kluczowe rozwiązania w projekcie dotyczą zwiększenia obowiązków informacyjnych i poprawy nadzoru nad rejestracją – podkreślała posłanka.

Dzięki temu organy państwowe oraz sami akcjonariusze zyskają pewność, z kim dokładnie dzielą kapitał spółki, co ma kluczowe znaczenie w przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy oraz w transparentności struktur właścicielskich.

Nowy kodeks spółek handlowych. Bat na bierność zarządów i „martwe” umowy

Projekt ma na celu rozwiązanie jednego z największych problemów obecnego systemu: sytuację, w której spółki podpisują umowę o prowadzenie rejestru akcjonariuszy z domem maklerskim, a następnie jej nie aktualizują lub nie opłacają.

Nowe przepisy wprowadzają:

- Obowiązek zgłoszenia podmiotu prowadzącego rejestr do KRS. Dane o instytucji finansowej zarządzającej akcjami będą publicznie dostępne w rejestrze przedsiębiorców.

- Siedmiodniowy termin na zmiany. Zarząd będzie miał tylko tydzień na poinformowanie podmiotu prowadzącego rejestr o zmianach danych spółki (np. zmianie siedziby).

- System wczesnego ostrzegania. Instytucja prowadząca rejestr będzie miała ustawowy obowiązek poinformowania sądu rejestrowego o wypowiedzeniu lub wygaśnięciu umowy ze spółką.

Barbara Dolniak argumentowała w Sejmie, że te rygory są niezbędne dla stabilności rynku. - Coraz więcej osób uczestniczy w procesie nabywania i zbywania akcji. Im więcej obowiązków poprawiających nadzór nad ich rejestracją i zapewniających aktualność danych, tym większe bezpieczeństwo w obrocie – mówiła.

Likwidacja pod lupą. Wykaz akcjonariuszy dla sądu

Zmiana dotyczy też momentu kończenia działalności przez spółkę. Przy wniosku o wykreślenie podmiotu z KRS, likwidatorzy będą musieli dołączyć pełny wykaz akcjonariuszy według stanu na dzień zakończenia likwidacji. Ma to uniemożliwić „rozmycie się” odpowiedzialności i ułatwić wierzycielom identyfikację osób, do których trafił majątek polikwidacyjny.

Kiedy zmiany wejdą w życie?

2 grudnia 2025 projekt miał pierwsze czytanie w Sejmie i został skierowany do Komisji Nadzwyczajnej do spraw zmian w kodyfikacjach. 18 grudnia 2025 komisja, pod przewodnictwem Barbary Dolniak, pozytywnie zaopiniowała projekt (9 głosów za, przy 5 wstrzymujących się). Posłanka podkreślała, że to trudny projekt, ale szalenie potrzebny w zakresie działalności gospodarczej i prowadzenia przedsiębiorstw.

Sprawozdanie komisji w Sejmie miało miejsce 8 stycznia 2026, jeszcze tego samego dnia ma się odbyć kolejne posiedzenie komisji.

Większość przepisów, w tym te dotyczące obowiązków sprawozdawczych wobec KRS, ma wejść w życie już 28 lutego 2026.

Spółki akcyjne i komandytowo-akcyjne otrzymają 2 lata od dnia wejścia w życie ustawy na dostosowanie swoich statutów do nowych wymogów w zakresie gromadzenia danych akcjonariuszy.